خب حالا مگر فمينيست بودن اشكالي دارد خانم ارشد ؟

از نظر من به هر حال مرد و زن هر دو حق و حقوقی دارند و من این نظر افراطی را که همه حقوق به زنان داده شود، قبول ندارم. آقایان را خدا طوری خلق کرده که در یک زمینه هایی بهتر از زنان می توانند کار کنند مثل کار کردن در معدن و يا کارهای سخت دیگر. اما در زمیينه های ورزشی و اجتماعی و توانایی های این طوری من می گویم این طور نیست که بین زن و مرد فرقی باشد. من نه فمینست هستم نه طرفدار قدرت مردان . تجربه خودم هم نشان داده که در اسب سواری و دوچرخه سواری خانم و آقا ندارد و اینکه بگوییم فقط باید آقايان اين ورزش‌ها را انجام دهند، قبول ندارم.

به هر حال همين‌كه شما چند سالي است در يك شهر سنتي مثل يزد در خيابان‌هاي شهر دوچرخه‌سواري مي‌كنيد، نظرتان درباره توانايي‌هاي زنان را تاييد مي‌كند. اما چرا در طول اين سال‌ها شما هنوز تنها زن دوچرخه‌سوار شهر هستيد و زنان ديگر به شما نپيوسته‌اند؟

راستش من در اين زمينه خيلي تلاش كردم. در سفري كه به مشهد داشتم دیدم دوچرخه قوچان خیلی خوب و ارزان است و از آنجا از نمایندگی‌شان دوچرخه خریدم و با خودم به يزد آوردم. ضمن اينكه در یزد دوچرخه زنانه به آن صورت وجود نداشت.

مگر دوچرخه زنانه و مردانه با هم فرق دارند؟

بله . فرق دارند. دوچرخه زنانه ساختمان راحت‌تري دارند و در اندازه‌هاي مناسب براي زنان ساخته مي‌شوند. دوچرخه هایی هم هست که برای خارج از شهر است و دنده‌ای است و من که علاقه مند بودم حتي خارج از شهر هم با دوچرخه خودم رفت و آمد كنم، با خودم از مشهد چند دستگاه دوچرخه آوردم و همان موقع هم تلاش کردم که یک گروه از زنان دوچرخه سوار درست کنم اما متاسفانه زنان علاقه‌مند به دوچرخه‌سواری و به طور كلي علاقه‌مند به ورزش در يزد آن موقع حتي از حالا هم كمتر بودند. آنها هم كه علاقه‌مند بودند اغلب از نظر حجاب همراهی نمی‌کردند و اين شد كه هيچ وقت نتوانستيم يك تيم دوچرخه‌سواري زنان داشته باشيم.

مشكل حجاب به طور مشخص چه بود؟

ببينيد من مطمئن بودم که اگر بخواهيم تيم دوچرخه‌سواري زنان را با حجابی که به هر حال درست نبود و كامل نبود راهي خيابان‌ها كنيم، صد در صد جلو کارمان را می‌گرفتند و امکان ادامه کار برایمان فراهم نمی‌شد.حتي ممکن بود کار خود من هم خراب شود و خب این خطراتی برایم داشت. شهر يزد هنوز خيلي سنتي است. تازه ما در شهرهاي ديگر و از جمله در خود تهران هم هنوز تعداد زيادي دوچرخه‌سوار زن نداريم.

اين كار در يزد يك جور هنجارشكني بود كه بايد مراقبت مي‌كرديم به حاشيه نرود و به خاطر حجاب نتوانند جلو كار ما را بگيرند. اما خانم‌ها اغلب اين مسئله ظريف را درك نكردند و همكاري نكردند. برای همین من هم تصمیم گرفتم که خودم به تنهایی و با حجابي كه نتوانند هيچ ايرادي از آن بگيرند، کار را شروع کنم و زنان ديگر هم اگر علاقه داشتند بعدا کار را شروع کنند تا دست كم زمينه‌سازي شده باشد.

در طول اين مدت زنان ديگر شروع به دوچرخه‌سواري نكردند؟

شما نمي‌دانيد چه آرزوهايي براي زنان شهرم دارم. من دلم مي‌خواست يك گروه سبز دوچرخه‌سواري زنان راه بياندازيم كه با هدف كمك به پاكيزگي هوا و روان‌تر شدن ترافيك، همه با هم در سطح شهر با دوچرخه رفت و آمد كنيم و كم كم اين فرهنگ را در خانواده‌هايمان هم گسترش بدهيم اما نشد متاسفانه. ما چون زن هستيم هنوز و با وجود همه تلاش‌ها و لياقت‌هايمان دستمان را خيلي بسته نگاه مي‌دارند.

با وجود اين من هم مثل خيلي از زن‌هاي قوي، خيلي دير نااميد مي‌شوم.براي همين هم از خانم‌ها خواستم که فعالیت‌هایشان را به صورت فردی انجام دهند تا کم کم هم یاد بگیرند و هم برایشان جا بیفتد تا شاید بعدا زمینه کار گروهی برایمان فراهم شد. الان هم من دارم به تک تک خانم های علاقه‌مند در شهر يزد كه خوشبختانه روز به روز هم بيشتر شده‌اند، آموزش می‌دهم و هر کدام از خانم‌ها می‌توانند در منطقه اطراف خودشان و در خانواده خودشان به خانم‌هاي علاقه‌مند دیگر آموزش بدهند تا طوری شود که کم کم رفت و آمد زنان در سطح شهر با دوچرخه بیشتر و عادي‌تر شود. به نظر من اين روش بهترين روش براي ايجاد تغيير است.

در حال حاضر به چند نفر از خانمها دارید آموزش می‌دهید؟

حدود 35 نفر از خانم‌ها در حال حاضر زير نظر من آموزش مي‌بينند. البته در فصل گرما کارمان را کمتر می‌کنیم چون گرمای یزد خیلی شدید است و با دوچرخه‌سوار غيرقابل تحمل هم مي‌شود. اما وقتی گرما کمتر می‌شود دوباره کار برای خود خانم‌ها هم جدی تر می شود و دوچرخه‌سواري را جدي‌تر مي‌گيرند.

در حال حاضر در شهر یزد زنی بجز شما با دوچرخه رفت و آمد می کند؟

من كه ندیده ام. شاید باشند بعضی خانم ها که در محله شان یک کوچه مصفایی هست و در اطراف خانه خودشان با همسرشان يا پسرشان مثلا دوچرخه سواری می‌کنند اما اینکه مثل من از صبح تا شب در همه جای شهر با دوچرخه رفت و آمد كنند و کارهایشان را انجام بدهند و خرید بکنند، ندیده‌ام و اتفاقا آرزویم هم این است که یک روز در این شهر چنین چیزی را ببینم. آرزويم اين است كه همین طور که خانم ها الان سوار ماشين هستند و رانندگي مي‌كنند به همین تعداد هم سوار دوچرخه باشند.

قبل از ازدواج هم به ورزش علاقه داشتید و آيا اصلا اجازه ورزش کردن داشتید؟

نه اینکه اجازه نداشتم اما در خانواده ما هیچ کس اهل ورزش نبود. من که ازدواج کردم «آقامون » خيلي اهل ورزش و علاقه‌مند بود و هنوز هم هست واگرچه بعدها از ورزشكار شدن من كمي نارحت شد اما باعث و بانی ورزش من، خود ایشان بود. ایشان به طور جدی اهل کوهنوردی، شنا و دوچرخه‌سواری هستند. هر وقت هم كه اعتراضي به من مي‌كنند من هم با خنده بهشان می‌گویم به هر حال خودتان باعث شدید.

بجز دوچرخه‌سواري ظاهرا ورزش‌هاي ديگري را هم تجربه كرده‌ايد؟

من کونگ فو و اسب سواری هم می کنم و باز هم در شهر یزد من اولین زنی بودم که رفتم سراغ اسب سواری و این ورزش را هم که ظاهرا خیلی مردانه است، یاد گرفتم. آن موقع همه مي‌گفتند مگر زن هم اسب‌سواري مي‌كند؟ مي‌گفتند سواركاري خيلي مردانه است و تو نمي‌تواني اما من رفتم و توانستم و بعد هم خيلي از زنان اطرافم را به اسب‌سواري علاقه‌مند كردم. الان ما كلي سواركار زن در يزد داريم كه هيچ چيز از مردان كم ندارند.

ايده دوچرخه‌سواري از كجا آمد؟

من خيلي ورزش را دوست داشتم و ضمنا دوچرخه‌سواري يك زن در شهر آن هم شهر يزد یک کار نویی بود كه اصلا سابقه نداشت. پشت ماشین نشستن هم خیلی باعث تنبلی من شده بود. در شهر ما ترافیک هم سنگین شده است . اگر چند وقت اينجا بمانيد مي‌بينيد كه هوا هم در یزد خیلی دارد، کثیف می شود و من می توانم بگویم حدود یک سوم راننده‌هاي ماشین‌هایی که الان در شهر یزد تردد می‌کنند، خانم‌ها هستند. خب اگر همین خانم‌ها یا حداقل نصف انها دوچرخه سوار شوند هم شهر خلوت تر می شود و هم مسئله آلودگی هوا کمتر مردم را رنج خواهد داد.

بنابراين بهترین کاري كه به نظرم آمد اين بود كه از يك مقطعي به بعد بروم سراغ ورزشی که هم قلبا دوستش دارم و هم به سلامت بیشتر شهرم كمك مي‌كند و اين شد كه به دوچرخه‌سواري فكر كردم. همان موقع هم مي‌دانستم كه خيلي مخالفت‌ها خواهد شد اما خودم را براي هر چيزي آماده كرده بودم.

حالا درست است كه همان اول گفت و گو پنبه فمينيسم را زديد اما به هر حال یک انگیزه زنانه هم در این کار بوده و شما می‌خواستید ثابت کنید که زنان هم می‌توانند به راحتی و بدون هیچ مشکلی در شهر دوچرخه‌سواری کنند.

بله. این هم برایم خیلی مهم بود. واقعا برایم اهميت داشت كه ثابت كنم يك زن مي‌‌تواند دوچرخه‌سواري كند و هيچ اتفاق ناخوشايندي هم در شهر نيفتد.

قسمت دوم این گفت و گو و گزارش تصویری از خانم ارشد را در شماره هفته آینده شیرزنان دنبال کنید.